Van Zuid-Afrika naar de gesloten jeugdzorg. Ambulant begeleider Femke Hoppenbrouwers is pas 29 jaar, maar neemt al een volle rugzak met ervaring mee in haar werk bij Pro6. “Ik werk het liefst met pubers die zeggen waar het op staat.”
“Tijdens mijn opleiding pedagogiek liep ik een half jaar stage in Zuid-Afrika. In een kinderdagverblijf in een township, dat is een soort krottenwijk. Daar werd ik echt met mijn neus op de feiten gedrukt. Ik zag hoe goed wij het hebben in Nederland. In zo’n township is heel veel armoede. Tegelijkertijd waren de kinderen heel blij met de kleinste dingen. Als we hen een tandenborstel gaven, waren ze zo enthousiast. Die gingen ze helemaal ontdekken. Speelgoed maakten ze meestal zelf, van het vele afval dat op straat lag.”
“Die ervaring gebruik ik nu nog in mijn werk. Ik probeer creatief te zijn, van een bestaand spel iets anders te maken of te denken: ik ga naar de cliënt toe en bedenk ter plekke iets met het materiaal dat daar in huis ligt.”
Gesloten setting
“Na mijn studie ging ik aan de slag als jeugdzorgwerker in een gesloten setting. In onze leefgroep zaten jongeren die uit huis geplaatst waren door de rechter. Wij waren hun laatste redmiddel, maar het gros wilde helemaal niks van ons weten. Die hadden door het milieu waaruit ze kwamen al bedacht: dit is het leven dat ik wil leiden, bijvoorbeeld in het criminele circuit. Het gaf extra veel voldoening om wel iets voor elkaar te krijgen, een band op te bouwen en te zien hoe die kinderen hun eigen identiteit ontwikkelden. Ik profiteer nog altijd van mijn ervaring daar. Ik sta daardoor stevig in mijn schoenen.”
“Na 6,5 jaar wilde ik wat anders. De vrijwillige hulpverlening en ambulant werken spraken me aan. De vrijheid van en verantwoordelijkheid voor een eigen caseload spraken me aan. Een collega tipte me om eens bij Pro6 te kijken. Ik solliciteerde twee jaar geleden en voelde me tijdens mijn eerste gesprek met Walter en Katrien direct heel welkom en vertrouwd. Hier kon ik echt mezelf zijn.”
“Het werken met de jongeren is niet heel anders. Ik begin met het maken van een verbinding. Als je het vertrouwen van een jongere hebt, kun je iets bereiken. Het grootste verschil is dat ik nu meer tijd heb voor een individu.”
Zo veel mogelijk weerstand
“Ik vind de pubers van boven de 12 jaar met zo veel mogelijk weerstand de allerleukste doelgroep om mee te werken. Jongeren met een grote mond, die vragen: ‘Wat kom jij hier doen?’ Ik ben zelf ook vrij direct en vind het heerlijk dat zij zeggen waar het op staat. Het is een mooie uitdaging om door hun gedrag heen te prikken. Het voordeel met deze oudere leeftijdscategorie is daarnaast dat je echt een gesprek met ze kunt voeren.”
“Ik probeer heel erg aan te sluiten bij hun belevingswereld. Dat lukt me goed dankzij mijn leeftijd, vanwege mijn ervaring in mijn vorige werk en omdat ik meega met de tijd. Daarnaast ben ik geduldig in het opbouwen van een relatie. Ik zeg nooit: ‘We gaan nu eens een uur aan tafel zitten praten over jouw gevoelens.’ Sterker nog, ik zeg altijd meteen: ‘Je hoeft niet te praten. Je mag zelf bepalen wat je wel en niet met me deelt.’ Ik ga vaak wat met ze doen. Ik ben een keer mee geweest naar een manege, omdat dit meisje supertrots was op haar eigen paard en ze op die plek op haar gemak was. Soms gaan we wat drinken in de stad, wandelen of tekenen. Ik zorg dat de begeleiding aansluit bij waar zij behoefte aan hebben.”
“Vaak krijg ik van jongeren terug: ik snap niet waarom jij steeds komt, het helpt toch niet. Maar ondertussen hoor ik van ouders, docenten of gezinsbehandelaren dat het wel degelijk aanslaat. Dat er wel degelijk gedragsverandering is te zien.”
“Tuurlijk heb ik ook jongeren in mijn caseload die heel graag hulp winnen en het heel fijn vinden als je komt. Daar moest ik in het begin wel heel erg aan wennen: dat kende ik helemaal niet.”
Gezinsbehandelaar
“Ik vind de rol van de ambulant begeleider heel waardevol. Je geeft het kind echt een stem. Soms verdwijnt die stem namelijk naar de achtergrond in het gezin. Als de jongere niet gehoord wordt, weet je ook niet hoe die zich voelt en wat die van de situatie denkt.”
“Ik groei nu langzaam door naar de functie van gezinsbehandelaar. Ik vind dat een mooie nieuwe uitdaging. Het werken met jongeren vind ik heel leuk, maar soms verlang ik ook wel naar wat meer inhoudelijke diepte in de behandeling. Ik ben blij dat ik deze kans krijg bij Pro6.”